Wet DBA: handhaving op schijnzelfstandigheid in 2026 verder aangescherpt

Na jaren van een handhavingsmoratorium controleert de Belastingdienst sinds 1 januari 2025 weer actief op schijnzelfstandigheid onder de Wet DBA. 2025 gold daarbij nog als een overgangsjaar met een “zachte landing”. Inmiddels is duidelijk hoe de handhaving zich in 2026 verder ontwikkelt, en dat is relevant voor iedere ondernemer die met zzp’ers werkt of zelf als zzp’er opdrachten uitvoert.

Wat gebeurde er in 2025?

Sinds het einde van het handhavingsmoratorium op 1 januari 2025 kan de Belastingdienst weer correcties en naheffingen opleggen wanneer sprake blijkt van schijnzelfstandigheid, oftewel een arbeidsrelatie die feitelijk als dienstverband kwalificeert, terwijl er met een zzp’er wordt gewerkt. Om bedrijven de kans te geven zich aan te passen, gold 2025 als overgangsjaar.

Wat verandert er in 2026?

• Het kabinet heeft besloten om delen van de zachte landing gedeeltelijk te verlengen in 2026: er worden geen verzuimboetes opgelegd.
• Vergrijpboetes, die gelden bij grovere nalatigheid, kunnen in 2026 wel weer worden opgelegd, dat deel van de zachte landing vervalt dus.
• Naheffingen kunnen met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025 worden opgelegd, dus ook over voorgaande periodes.
• De Belastingdienst start de handhaving in 2026 doorgaans met een bedrijfsbezoek, met een voorlichtend en waarschuwend karakter, voordat een uitgebreider boekenonderzoek volgt bij gebrek aan verbetering.

Wat betekent dit voor u als opdrachtgever?

Werkt u structureel met zzp’ers op een manier die kenmerken vertoont van een dienstverband, zoals vaste werktijden, gezag over de uitvoering van het werk of een langdurige exclusieve relatie? Dan loont het om dit nu te beoordelen, vóórdat de Belastingdienst dat voor u doet. Vanaf 2027 wordt de handhaving verder genormaliseerd en vervallen de resterende onderdelen van de zachte landing.

Beoordeel tijdig of uw overeenkomsten met zzp’ers het risico op herkwalificatie als dienstverband lopen, en welke gevolgen dat kan hebben voor loonheffingen. LMB adviseert opdrachtgevers en zzp’ers over de fiscale positie van hun samenwerking. Bekijk onze dienstverlening op het gebied van fiscaal advies en fiscale aangiftes.